Tη φωτογραφία του ήρωα παπά μαχητή του ΔΣΕ διασώζει ο Λύσανδρος Ταμουρίδης, συντοπίτης και συνεπώνυμος του παπα-Κυριάκου, στο βιβλίο του «Απ’ τον Όλυμπο στο Γράμμο. Ημερολόγιο ενός αντάρτη του ΕΛΑΣ και του ΔΣΕ».
Ο Κυριάκος Ταμουρίδης Ελληνας ποντιακής καταγωγής, (οι πρόγονοί του μετοίκησαν στο Μιτζικέρτ του Καρς από το χωριό Λίτσασα της Γαράσαρης) ήρθε στην Ελλάδα το 1920. Εγκαταστάθηκε στην Ολυμπιάδα Ελασσόνας. Στο δύσκολο ταξίδι της επιστροφής η οικογένεια Ταμουρίδη έχασε από αρρώστιες και κακουχίες δώδεκα μέλη της. Μόνο ο Κυριάκος και ο αδελφός του έφτασαν ζωντανοί.
Ο Κυριάκος Ταμουρίδης, δάσκαλος του χωριού, αποφάσισε να χειροτονηθεί ιερέας. Σε λίγο διάστημα έρχεται η ιταλική εισβολή, το έπος της Αλβανίας, η Γερμανική εισβολή και η κατοχή. Ο παπα-Κυριάκος δεν κάθεται με τα χέρια σταυρωμένα.
Οργανώνεται στο ΕΑΜ και αναπτύσσει έντονη αντιστασιακή δράση. Οργανώνει συσσίτια και βρίσκεται πάντα εκεί που τον καλούν άνθρωποι που έχουν ανάγκη.
Μαζί με το δεσπότη Κοζάνης Ιωακείμ οργανώνει τον κόσμο στο ΕΑΜ. Με πύρινους λόγους στις εκκλησίες ξεσήκωνε τα πλήθη που διψούσαν για ελευθερία και μια καλύτερη ζωή. Μετά το τέλος της λειτουργίας ο παπα-Κυριάκος άρχιζε τη διαφώτιση για την ανάγκη να φύγουν οι κατακτητές, να ενισχυθεί το ΕΑΜ. Ετσι του δώσανε το προσωνύμιο «Παπαφλέσσας».
Μετά την αποχώρηση οι ναζί, οι πρώην συνεργάτες τους άρχισαν να τρομοκρατούν τον λαό. Κύματα τρομοκρατίας, διωγμών, κλοπών, βιασμών έκαναν την ελληνική ύπαιθρο, δύσκολο τόπο για τους αγωνιστές και τις οικογένειές τους. Διάφορες συμμορίες που δρούσαν στην περιοχή της Λάρισας των Τρικάλων και της Ελασσόνας, και που ποτέ δεν είχαν σηκώσει όπλο κατά του κατακτητή, (πρώην συνεργάτες των Γερμανών και τώρα των μοναρχοφασιστών και των Εγγλέζων), τώρα έσπερναν τον τρόμο και τον όλεθρο.
Ο παπα-Κυριάκος που είχε μπει στο μάτι των συμμοριών κάνει αίτηση για να φύγει από την περιοχή και μετατίθεται στην Τσαριτσάνη, για να προστατέψει την οικογένειά του. Αλλά και εκεί του την είχαν στημένη διάφορα κακοποιά στοιχεία, κλέφτες, βιαστές, δολοφόνοι που στελέχωναν τις συμμορίες τον «κομμουνιστοφάγων» στην περιοχή.
Αρχές 1947 λειτουργούσε στην Τσαριτσάνη, ανταρτομάνα και προπύργιο των κομμουνιστών. Μια Κυριακή πήγαν οι χωροφύλακες να τον συλλάβουν μετά τη λειτουργία, όμως οι πολίτες που ήταν στην εκκλησία απαίτησαν την απελευθέρωσή του και το πέτυχαν. Ο ρασοφόρος δεν είχε άλλη επιλογή. Βγαίνει για δεύτερη φορά στο βουνό με τα τμήματα του Δημοκρατικού Στρατού στον Όλυμπο. Σύντομα μάλιστα παίρνει τον βαθμό του πολιτικού επιτρόπου.
Ο παπα-Κυριάκος έμεινε έναν χρόνο στο βουνό. Στις 8 Απριλίου του 1948, σε ενέδρα στην Ασπροκλησιά, μεταξύ Δεσκάτης και Γρεβενών γίνεται συμπλοκή με τον μοναρχικό στρατό και ληστοσυμμορίες της περιοχής.
Ο Παπαφλέσσας της Ελασσόνας πολεμάει με λύσσα και ξαπλώνει πολλούς κάτω. Μια σφαίρα του συνθλίβει και του διαλύει τη δεξιά πλευρά και το χέρι. Τον συλλαμβάνουν και σχεδόν πεθαμένο τον περιφέρουν μαζί με τη κόρη τη Μαγδαληνή στους δρόμους των Τρικάλων όπου τον μετέφεραν. Έτσι για παραδειγματισμό, να δει ο κόσμος τι παθαίνει κάποιος που είναι κομμουνιστής. Ακόμη και παπάς.
Η γυναίκα του παπα-Κυριάκου, που σώθηκε από την ενέδρα στην Ασπροκλησιά, διέφυγε με τα τμήματα του ΔΣΕ στην Αλβανία και από εκεί στην Τσεχοσλοβακία. Επαναπατρίστηκε το 1965.
Για μέρες πολλές ο παπάς χαροπάλευε στο υπόγειο του νοσοκομείου της Λάρισας δεμένος με το αριστερό του χέρι στα κάγκελα ενός κρεβατιού χωρίς στρώμα. Τελικά σιγά σιγά άρχισε να συνέρχεται. Τον μεταφέρουν στις φυλακές της πόλης και από κει στο στρατοδικείο.
Το αδέκαστο δικαστικό σύστημα των στρατοδικείων της εποχής έβγαλε την απόφαση του με συνοπτικές διαδικασίες. «Εις Θάνατον». Η μικρή του κόρη, η Μαγδαληνή 13χρονο κορίτσι, αθωώθηκε για τη συμμετοχή της στο βουνό ως «τελούσα εν πλήρη συγχύσει».
Στις φυλακές στη Λάρισα μόλις είχε σημάνει σιωπητήριο για τους πολιτικούς κρατούμενους. Μέσα σε ένα μεγάλο θάλαμο γεμάτο ανθρώπους που είχαν καταδικαστεί για τις ιδέες τους, ένας άνδρας με γενειάδα που φορούσε ένα σκισμένο ράσο, καθόταν δίπλα στο παράθυρο μαζί με έναν συγκρατούμενο του και του υπαγόρευε το στερνό του γράμμα προς την μεγαλύτερη κόρη του Τασούλα που ήταν φυλακισμένη. Ο παπα-Κυριάκος είχε αποκτήσει επτά παιδιά.
«Εν Λαρίση 9/5/49
Αγαπημένο μου κορίτσι, υγιαίνω
Υγίαινε
Πόση θλίψη, πόση λύπη θα σου φέρει το γράμμα μου αυτό. Ασφαλώς κόρη μου το ξέρω ότι θα λυπηθείς, μα όμως προκειμένου να μάθεις από άλλους, σου αναγγέλλω, εγώ ο ίδιος τη θανατική καταδίκη που μου υπεβλήθη.
Σφίξε παιδί μου την καρδιά σου, οπλίσου με θάρρος και υπομονή και δέξου με υπομονή τη δικαστική απόφαση που μου υπεβλήθη. Τώρα εσύ μένεις πίσω και εύχομαι να τελειώσουν γρήγορα τα βάσανά σου και να σταθείς παλικάρι για να αντέξετε όλοι μαζί τα παιδιά μου την σκληρότητα της ορφάνιας. Εγώ σε λίγο φεύγω. Μα ελπίζω κάποια μέρα, θα καταλάβετε και θα είστε υπερήφανα για τον πατέρα σας, που τόσο νέος έφυγε από τη ζωή. Κρατηθείτε γερά και αγαπημένα για να ξεπεράσετε κάθε δυσκολία που θα βρεθεί στο δρόμο σας. Κοριτσάκι μου δείξε θάρρος και μη φοβάσαι. Όλα έχουν ένα τέλος. Πριν κλείσω το γράμμα μου αυτό, δεν ξέρω αν έχω τύχη να σου γράψω άλλο, εύχομαι να αποφυλακιστείς γρήγορα και να βρεθείς στο χωριό μας μαζί με τα αδέλφια σου και τη γιαγιά σου που τόσο πολύ σας αγαπά. Ήτανε γραφτό της να σας μεγαλώσει αυτή.
Με πατρική άπειρη αγάπη
Ο πατέρας σου
Κυριάκος Ταμουρίδης»
Τον εκτέλεσαν το ξημέρωμα της 29ης Μαίου του 1949 στο Μεζούρλο. Ήταν μόλις 44 ετών.
*****************
Την ιστορία και τη φωτογραφία του ήρωα παπά μαχητή του ΔΣΕ διασώζει ο Λύσανδρος Ταμουρίδης, συντοπίτης και συνεπώνυμος του παπα-Κυριάκου, στο βιβλίο του «Απ’ τον Όλυμπο στο Γράμμο. Ημερολόγιο ενός αντάρτη του ΕΛΑΣ και του ΔΣΕ». Από την Ολυμπιάδα Ελασσόνας ο παπα-Κυριάκος, από την Ελασσόνα ο Λύσανδρος.
Ο Λύσανδρος Ταμουρίδης διέσωσε και μια δική του εξαιρετικής ιστορικής, αλλά και καλλιτεχνικής αξίας φωτογραφία.
Στη σπάνια φωτογραφία ο Λύσανδρος Ταμουρίδης και η Κωσταντίνα Ευθυμίου στο Βίτσι το 1948. Δύο μέρες μετά τη λήψη της φωτογραφίας, η Ευθυμίου σκοτώθηκε και ο Ταμουρίδης τραυματίστηκε σοβαρά….
Λύσανδρος Ταμουρίδης και η Κωσταντίνα Ευθυμίου στο Βίτσι το 1948.
(ο χρωματισμός από εμάς)
*Την κόρη του παπα-Κυριάκου, Τασούλα Ταμουρίδου τη έδιωξαν από το Γυμνάσιο, εξαιτίας της δράσης του πατέρα της. Για να ξεφύγει από το κύμα τρομοκρατίας κατατάχτηκε στο ΔΣΕ. Τη συνέλαβαν το 1947 κατά τις εκκαθαριστικές επιχειρήσεις στην περιοχή του Ολύμπου.
Πέρασε από τις φυλακές Λάρισας, Τρικάλων και «Αβέρωφ».
Υποστηρίξτε την σελίδα μας στο Facebook
κάνοντας "κλικ" στον παρακάτω σύνδεσμο, ευχαριστούμε.
Αν σας άρεσε το άρθρο, μπορείτε να το διαδώσετε
ή να το εκτυπώσετε (Εκτύπωση)
ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΗΣΤΕ ΜΑΖΙ ΜΑΣ
Στείλτε ιδέες, προτάσεις, κριτικές για τον ιστότοπό μας.